SEM

آزمایشگاه میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM)

انجام تحقیقات در مرزهای دانش نیازمند استفاده از ابزارهای نوین است. یکی از تجهیزاتی که امروزه برای انجام تحقیقات در زمینه های مختلف علوم پایه و مهندسی در مقیاس وسیعی استفاده می شود، میکروسکوپ های الکترونی هستند. استفاده از اشعه الکترونی به جای نور مرئی برای مطالعه سطح فلزات از دهۀ 1920 میلادی به عنوان یک ایده معرفی شد. اولین میکروسکوپ های الکترونی در سال های 1940 میلادی عرضه شده اند. طول موج اشعه برخودی به سطح نمونه پارامتر تعیین کننده ای در امکان دستیابی به حداکثر بزرگنمایی است. طول موج اشعه الکترونی (در حد آنگستروم) در مقایسه با نور مرئی (در حد میکرون) که برای میکرسکوپ های معمولی استفاده می شود ، بسیار کم است و این باعث شده است که بتوان به بزرگنمایی های قابل توجهی در میکرسکوپ های نوری دست یافت. اگرچه بزرگنمایی اسمی این میکروسکوپ ها معمولاً بیشتر از 300.000 برابر است ، اما در عمل معمولاً می توان به بزرگنمایی 50.000 برابر دست یافت. که البته این مقدار در مقایسه با بزرگنمایی میکروسکوپ های نوری که حداکثر به 2000 برابر می رسد ، قابل توجه است.

در میکروسکوپ های الکترونی روبشی (SEM) اشعه الکترونی پس از برخورد به سطح نمونه برگشت می کند، پس از دریافت اشعه الکترون های برگشتی (که می تواند از خود ماده خارج شده باشد و یا از همان منبع اولیه باشد) توسط آشکار سازها و آنالیز آنها یک تصویر از سطح نمونه بر روی صفحه  مانیتور به نمایش گذاشت.

همانطور که اشاره شد ، امروزه از این ابزار در علوم مختلف استفاده می شود. اما در مهندسی مواد عموماً برای اهداف زیر استفاده می شود :

- بررسی مورفولوژی و توپوگرافی سطح انواع پوشش های اعمال با روش های مختلف

- بررسی مورفولوژی و آنالیز محصولات خوردگی سطحی و تشکیل حفرات سطحی به منظور تشخیص مکانیزم های خوردگی

- شکست نگاری از سطح قطعات شکسته شده به منظور تعیین مکانیزم شکست

- مطالعه ساختار فلزات در بزرگنمایی های بالا به منظور تشخیص پدیده های متالورژیکی از قبیل نوع انجماد ، پدیده جدایش ، ذرات در مقیاس نانو و ...

* دانشجویان دوره کارشناسی ارشد در گرایش های مختلف مهندسی مواد در حین گذراندن درس روش های آنالیز مواد (2 واحد نظری) یک واحد عملی آزمایشگاه روش های نوین آنالیز مواد را می گذرانند که برای این منظور طی دو جلسه با اصول و روش کار این میکروسکوپ آشنا می شوند.

* در بیشتر مواقع دانشجویان دوره کارشناسی ارشد و دکتری برای گذراندن قسمتی از پایان نامه های تحصیلی خود از امکانات این میکروسکوپ الکترونی استفاده می کنند.

* همچنین گاهی اوقات نیز دانشجویان و محققین سایر رشته های تحصیلی مانند دانشجویان رشته فیزیک ، بیولوژی ، مهندسی مکانیک ، مهندسی هسته ای و ... ، در مراحلی از انجام تحقیقات خود نیاز به استفاده از این میکروسکوپ را پیدا می کنند.

* مشخصات دستگاه SEM :
مدل و مشخصات شرکت سازنده: Leo 440i
بیشترین بزرگنمایی : 70.000
تعداد نمونه در محفظه : 8 عدد
جهات حرکت نمونه : X ، Y، Z ، Tilt و Rotate
فیلمان تفنگ الکترونی : تنگستن
قدرت تنفیک : °A 30

* مهمترین دستگاه های آزمایشگاه SEM

SEM (SCANING ELECTRON MICROSCOPY(

میکروسکوپ الکترونی روبشی که برای بررسی و مشاهده نمونه ها با بزرگنمایی و قدرت تفکیک بالا استفاده می شود .

EDS (ENERGY DISPERSIVE SPECTROSCOPY)

به منظور آنالیز عنصری کمی و کیفی نمونه در حین مشاهده تصویر توسط میکروسکوپ استفاده میشود . این دستگاه برای آنالیز عناصرNa    (Z=11) به بعد بکار برده  می شود .

SPUTTER COATER

نمونه هایی که هدایت الکتریکی ندارند  قبل از اینکه توسط میکروسکوپ بررسی شوند با این دستگاه پوشش دهی می شوند . که این پوشش دهی با روش کندوپاش توسط فلزات طلا ، پلاتین ... انجام می شود .

CARBON EVAPORATION

نمونه هایی که هدایت الکتریکی ندارند  قبل از اینکه توسط میکروسکوپ بررسی شوند با این دستگاه پوشش دهی میشوند. در این دستگاه کربن تبخیر شده و روی نمونه می نشیند. 
 

 تعرفه خدمات

 تماس با کارشناس دستگاه  

خانم عشقی 

ایمیل :                                                                                            SEM@srbiau.ac.ir

 تلفن  :                             6-44869724 داخلی 223